Xây Nhà Có 6 Thứ Phải Kiểm Tra Trước Khi Che Lại, Chứ Để Xong Mới Biết Thì Hơi Muộn

Khi xây nhà, mình để ý một chuyện khá thú vị: những thứ được gia chủ quan tâm nhất thường là gạch gì, sơn màu gì, tủ bếp đẹp không, đèn có đẹp không...
Trong khi đó, có một loạt thứ quan trọng hơn lại nằm ở bên trong tường, dưới sàn hoặc trong bê tông. Đến lúc hoàn thiện thì gần như chẳng còn nhìn thấy nữa.
Ví dụ như cốt thép, đường điện nước âm tường hay lớp chống thấm.
Vấn đề là nếu phát hiện sai khi chúng còn đang lộ ra thì sửa có khi chỉ mất một buổi. Nhưng nếu đợi đến lúc nhà hoàn thiện mới phát hiện thì câu chuyện có thể thành đục tường, tháo gạch, sửa trần... khá mệt.
Vì vậy, nếu đang chuẩn bị xây nhà, mình nghĩ có 6 thời điểm rất đáng để lưu ý.

1. Cốt thép: đừng đợi đổ bê tông xong mới kiểm tra

Cốt thép nằm bên trong móng, cột, dầm, sàn nên một khi bê tông đã đổ lên thì gần như không thể kiểm tra bằng mắt thường nữa.
Trước khi đổ bê tông, cần đối chiếu với bản vẽ về:

Số lượng và đường kính thép.
Khoảng cách giữa các thanh.
Vị trí nối thép.
Thép chờ, thép neo.
Lớp bê tông bảo vệ.
Kích thước và vị trí của cấu kiện.

Đây không phải phần mà gia chủ nên tự ý thay đổi để “tiết kiệm một chút”.
Nếu có vấn đề về thiết kế hoặc muốn điều chỉnh, tốt nhất vẫn phải có kỹ sư kết cấu kiểm tra và xác nhận.

Thời điểm quan trọng: trước khi đổ bê tông móng, cột, dầm, sàn.

2. Cốp pha và cao độ: nhìn đơn giản nhưng ảnh hưởng rất nhiều thứ

Cốt thép đúng chưa có nghĩa là có thể đổ bê tông ngay.
Cốp pha cũng cần được kiểm tra về kích thước, vị trí, độ ổn định và cao độ.
Đặc biệt là cao độ sàn.
Nếu cao độ không được kiểm soát tốt, về sau có thể phát sinh những chuyện khá khó chịu như:

Bậc cầu thang không đúng.
Nền phòng bị chênh.
Cửa bị ảnh hưởng.
Khu vệ sinh không đúng cao độ.
Các khu vực hoàn thiện không đồng đều.

Những lỗi kiểu này thường không phải đến lúc đổ bê tông mới phát hiện, mà hoàn toàn có thể kiểm tra trước đó.
Thời điểm quan trọng: ngay trước khi đổ bê tông.
thi cong nha o 1.jpg

3. Điện nước âm tường: thứ dễ bị quên nhất khi thay đổi thiết kế

Đây có lẽ là phần mình thấy gia chủ rất dễ gặp vấn đề.
Ví dụ ban đầu thiết kế ổ cắm ở một vị trí, sau đó đổi vị trí tivi. Hoặc thay đổi cách bố trí bếp, giường ngủ, tủ quần áo...
Nhưng phần điện nước lại không được cập nhật theo.
Đến lúc tường đã tô, sơn xong mới phát hiện:

“Ủa, ổ cắm nằm ngay sau cái tủ rồi?”

Hoặc:

“Sao chỗ này không có ổ điện để cắm máy hút bụi?”

Điện nước âm tường trước khi che lại nên kiểm tra ít nhất:

Vị trí ổ cắm, công tắc.
Đường dây và ống luồn dây.
Tủ điện.
Các đường điện riêng cho thiết bị công suất lớn.
Đường cấp nước.
Đường thoát nước.
Phễu thu sàn.
Độ dốc thoát nước.
Các điểm chờ cho lavabo, bồn cầu, máy giặt, bình nóng lạnh...

Đặc biệt, nếu có thiết kế nội thất thì bản vẽ điện nước và bản vẽ nội thất nên được đối chiếu với nhau trước khi thi công.
Không thì đến lúc đóng tường rồi mới phát hiện sai vị trí thì khá là “đau ví”.

4. Chống thấm: đừng chờ nhà dột mới biết chống thấm có vấn đề

Chống thấm là một trong những hạng mục mình nghĩ nên kiểm tra kỹ ngay từ đầu.
Những khu vực như:

Nhà vệ sinh.
Ban công.
Sân thượng.
Mái.
Khu vực thường xuyên tiếp xúc với nước.

đều cần được chú ý.
Cái khó của chống thấm là nó có thể không biểu hiện ngay.
Có những trường hợp đưa vào sử dụng vài tuần hoặc vài tháng mới bắt đầu thấy:

Tường ẩm.
Sơn bong.
Trần phía dưới bị thấm.
Xuất hiện vết loang.
Nước rò xuống khu vực bên dưới.

Lúc đó muốn xử lý có khi phải tháo gạch, đục nền để tìm nguyên nhân.
Trong khi nếu kiểm tra ngay sau khi hoàn thiện lớp chống thấm, trước khi lát gạch, việc phát hiện và xử lý sẽ dễ hơn rất nhiều.
Thời điểm quan trọng: sau khi chống thấm và trước khi lát gạch hoặc che phủ.

5. Chỗ giao giữa tường và cột, dầm: đừng nghĩ xây xong là hết

Một vị trí khác khá đáng lưu ý là các điểm tiếp giáp giữa tường xây và kết cấu bê tông.
Ví dụ:

Tường và cột.
Tường và dầm.
Khu vực quanh cửa đi, cửa sổ.
Các góc tường.
Vị trí đường ống kỹ thuật đi qua.
Những chỗ có sự thay đổi vật liệu hoặc cấu tạo.

Đây là những vị trí cần được xử lý theo giải pháp kỹ thuật phù hợp để hạn chế các vấn đề như nứt, đặc biệt trong quá trình công trình vận hành và hoàn thiện.
Tất nhiên, không phải cứ thấy một vết nứt là kết luận công trình có vấn đề kết cấu.
Nhưng nếu ngay từ giai đoạn xây tường đã kiểm soát tốt các vị trí giao nhau này thì vẫn tốt hơn nhiều so với việc hoàn thiện xong rồi mới đi tìm nguyên nhân.
Thời điểm quan trọng: trong lúc xây tường và xử lý các vị trí tiếp giáp, trước khi tô trát.

6. Kích thước thực tế trước khi làm nội thất

Đây là phần tưởng như không liên quan đến xây dựng nhưng lại rất dễ gây phát sinh.
Ví dụ trên bản vẽ, tủ quần áo vừa đúng vị trí.
Nhưng khi thi công thực tế, kích thước tường lệch một chút.
Hoặc ổ điện được đặt đúng theo bản vẽ cũ nhưng sau đó vị trí tủ thay đổi.
Kết quả là:

Tủ không vừa.
Cửa mở bị vướng.
Ổ điện nằm sau tủ.
Đèn không nằm đúng vị trí bàn ăn.
Điều hòa bị vướng rèm.
Thiết bị vệ sinh không đúng vị trí.
Kích thước thực tế không khớp với đồ nội thất đã sản xuất.

Vì vậy trước khi sản xuất và lắp đặt nội thất, nên đo lại kích thước thực tế và đối chiếu với bản vẽ.
Đặc biệt với những món đóng theo kích thước như tủ bếp, tủ áo, kệ TV... thì bước này càng quan trọng.

Có một nguyên tắc khá dễ nhớ

Nếu phải rút gọn tất cả những thứ trên thành một nguyên tắc thì mình sẽ nhớ câu này:
Càng khó tiếp cận sau khi hoàn thiện thì càng phải kiểm tra kỹ trước khi che lại.
Cốt thép → kiểm tra trước khi đổ bê tông.
Điện nước âm → kiểm tra trước khi đóng tường.
Chống thấm → kiểm tra trước khi lát gạch.
Tường và kết cấu → kiểm tra trước khi tô trát.
Kích thước → kiểm tra trước khi sản xuất nội thất.
Nghe thì khá đơn giản, nhưng đây lại là những thời điểm mà nếu bỏ qua, sau này sửa chữa thường mất nhiều công sức hơn rất nhiều.

Gia chủ không cần biết hết kỹ thuật, nhưng nên biết “lúc nào cần kiểm tra”

Mình nghĩ chủ nhà không nhất thiết phải đứng công trường cả ngày hay tự kiểm tra từng thanh thép, từng đường ống.
Quan trọng hơn là phải biết công đoạn nào cần được nghiệm thu trước khi chuyển sang bước tiếp theo.
thiet ke nha pho 3.jpg

Một quy trình đơn giản có thể hiểu là:
Thi công → kiểm tra → nghiệm thu → che khuất → chuyển công đoạn.
Đặc biệt với kết cấu, chống thấm và điện nước, nếu các bên phối hợp tốt từ đầu thì sẽ hạn chế được rất nhiều lỗi phát sinh về sau.
Nhà hoàn thiện đẹp là một chuyện.
Nhưng một ngôi nhà tốt còn nằm ở những thứ sau này mình không còn nhìn thấy nữa.
Nguồn tham khảo: DCCONS – Thi Công Nhà Ở: 6 Hạng Mục Nên Kiểm Tra Trước Khi Bị Che Khuất.